Το τελευταίο διάστημα παρακολουθούμε μια έντονη κινητικότητα δημόσιων παρεμβάσεων από πρόσωπα που υπηρέτησαν ή συνεχίζουν να υπηρετούν την αυτοδιοίκηση. Άρθρα, πολιτικές τοποθετήσεις, αιχμές, αναλύσεις και δημόσια μηνύματα με έντονο πολιτικό αποτύπωμα.
Οι μεν επιλέγουν να μιλήσουν για το περιβάλλον, την απολιγνιτοποίηση, τις επενδύσεις, τις χαμένες ευκαιρίες και την έλλειψη στρατηγικού σχεδίου για τον τόπο.
Οι δε επιλέγουν να παρέμβουν στην κεντρική πολιτική σκηνή, να θυμίσουν παλιές πολιτικές συγκρούσεις, να μιλήσουν για ιδεολογικές διαχωριστικές γραμμές και να τοποθετηθούν απέναντι σε πολιτικές εξελίξεις με σαφή κομματική στόχευση.
Και κάπου ανάμεσα σε όλα αυτά…βρίσκονται οι υπόλοιποι.
Οι πολίτες ακούν εδώ και χρόνια τις ίδιες περίπου διαπιστώσεις, από διαφορετικά μικρόφωνα αλλά συχνά από τα ίδια πρόσωπα. Οι άνθρωποι δεν έχουν ανάγκη από ακόμη μία πολιτική ανάλυση ή μία ακόμη δημόσια «παρέμβαση ευθύνης», αλλά από συγκεκριμένες απαντήσεις για το πού πηγαίνει αυτός ο τόπος.
Γιατί εδώ υπάρχει μία ουσιαστική λεπτομέρεια που δεν μπορεί να αγνοηθεί.
Οι άνθρωποι που σήμερα εμφανίζονται ως σχολιαστές της πραγματικότητας δεν είναι πολιτικά άφθαρτοι παρατηρητές. Δεν εμφανίζονται πρώτη φορά στον δημόσιο βίο. Δεν είναι πρόσωπα έξω από το σύστημα ευθύνης. Αντιθέτως. Πέρασαν από θέσεις διοίκησης, εξουσίας και επιρροής. Διοίκησαν, συμμετείχαν, αποφάσισαν, στήριξαν επιλογές, άσκησαν πολιτική. Και το σημαντικότερο: κρίθηκαν ήδη από την κοινωνία και τους πολίτες.
Η πολιτική και αυτοδιοικητική διαδρομή του καθενός είναι γνωστή. Δεν ξεκινά σήμερα μέσα από άρθρα γνώμης και δημόσιες τοποθετήσεις. Γι’ αυτό και δημιουργεί εύλογο προβληματισμό η προσπάθεια ορισμένων να εμφανίζονται «περίπου» ως νέοι εκφραστές αγωνίας για προβλήματα που υπάρχουν εδώ και χρόνια — και μάλιστα σε μεγάλο βαθμό κατά τη διάρκεια της δικής τους πολιτικής παρουσίας.
Γιατί η κοινωνία έχει μνήμη.
Θυμάται ποιοι διοίκησαν.
Θυμάται ποιοι είχαν ρόλο.
Θυμάται ποιοι είχαν ευκαιρίες να αλλάξουν πράγματα όταν υπήρχαν χρηματοδοτικά εργαλεία, πολιτική επιρροή και χρόνος.
Και κυρίως θυμάται ότι πολλά από τα σημερινά αδιέξοδα δεν δημιουργήθηκαν ξαφνικά.
Η απολιγνιτοποίηση δεν ξεκίνησε χθες.
Η έλλειψη παραγωγικού σχεδίου δεν εμφανίστηκε ξαφνικά.
Η πληθυσμιακή συρρίκνωση, η οικονομική αβεβαιότητα και η αίσθηση στασιμότητας δεν είναι καινούργια φαινόμενα.
Είναι αποτέλεσμα ετών.
Κι όμως, σήμερα παρακολουθούμε πρόσωπα από τον ίδιο πολιτικό και αυτοδιοικητικό χώρο να επιχειρούν παράλληλα μια νέα δημόσια επανεμφάνιση, ο καθένας με διαφορετικό ύφος αλλά με κοινή αφετηρία: την ανάγκη πολιτικής επανατοποθέτησης.
Γιατί όσο κι αν οι παρεμβάσεις εμφανίζονται διαφορετικές θεματικά, στην ουσία τους συγκλίνουν σε κάτι πολύ σαφές.
Οι μεν και οι δε προέρχονται από την ίδια πολιτική δεξαμενή. Από τον ίδιο χώρο εξουσίας που για χρόνια διαμόρφωσε συσχετισμούς, πρόσωπα και εξελίξεις στην περιοχή. Δεν εκπροσωπούν διαφορετικές αντιλήψεις για το μέλλον του τόπου. Εκπροσωπούν διαφορετικές εκδοχές παρουσίας μέσα στο ίδιο πολιτικό οικοσύστημα.
Ο ένας φαίνεται να κοιτάζει προς μία πιο κεντρική πολιτική διαδρομή, χτίζοντας δημόσιο λόγο με χαρακτηριστικά ευρύτερης πολιτικής παρουσίας. Ο άλλος μοιάζει να υπενθυμίζει ότι παραμένει ενεργός και διαθέσιμος για τον επόμενο αυτοδιοικητικό κύκλο.
Θεμιτό; Απολύτως.
Αλλά ας μην παρουσιάζεται ως κάτι διαφορετικό από αυτό που είναι.
Γιατί οι πολίτες πλέον αντιλαμβάνονται πολύ εύκολα πότε μια δημόσια παρέμβαση γίνεται από πραγματική ανάγκη προσφοράς και πότε λειτουργεί ως πολιτικό μήνυμα παρουσίας ενόψει επόμενων εξελίξεων.
Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η ουσία της συζήτησης.
Η κοινωνία δεν ζητά άλλες πολιτικές πρόβες επανεμφάνισης.
Δεν ζητά άλλους εσωτερικούς ανταγωνισμούς επιρροής μέσα στον ίδιο χώρο.
Δεν ζητά άλλες δημόσιες ασκήσεις πολιτικής επιβίωσης.
Ζητά αποτελέσματα.
Ζητά ανθρώπους που να μπορούν να μιλήσουν με ειλικρίνεια όχι μόνο για τα λάθη των άλλων, αλλά και για τις δικές τους ευθύνες.
Ζητά αυτοκριτική, σοβαρότητα και ουσιαστικό σχέδιο.
Ζητά λιγότερες πολιτικές αναλύσεις και περισσότερη αποτελεσματικότητα.
Γιατί όσο οι μεν και οι δε συνεχίζουν να χτίζουν δημόσιο λόγο, προσωπικό πολιτικό αποτύπωμα και επόμενες διαδρομές, στη μέση παραμένουν οι υπόλοιποι.
Οι πολίτες που δεν ενδιαφέρονται για πολιτικές επανατοποθετήσεις.
Οι νέοι που συνεχίζουν να φεύγουν.
Οι άνθρωποι που θέλουν να δουν τον τόπο να προχωρά και όχι να «ανακυκλώνει» διαρκώς τα ίδια πρόσωπα, τις ίδιες λογικές και τις ίδιες υποσχέσεις.
Και ίσως τελικά αυτό να είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα της εποχής μας: Ότι πολλοί εξακολουθούν να μιλούν σαν να μην κυβέρνησαν ποτέ, σαν να μην διοίκησαν ποτέ και σαν να μην κρίθηκαν ποτέ.
ΥΓ: Μόνο που η κοινωνία θυμάται.
Με εκτίμηση,
Πέτρος Γ. Μπερμπερίδης