Οι αιμορροΐδες είναι μία από τις συχνότερες παθήσεις της περιοχής του πρωκτού, όμως αρκετοί ασθενείς καθυστερούν να αναζητήσουν ιατρική αξιολόγηση. Αμηχανία, φόβος για την εξέταση ή η πεποίθηση ότι τα συμπτώματα θα υποχωρήσουν από μόνα τους αποτελούν συχνούς λόγους αναβολής.
Η καθυστέρηση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι μια ήπια αιμορροϊδοπάθεια θα εξελιχθεί σε σοβαρή νόσο. Μπορεί, ωστόσο, να επιτρέψει την επιδείνωση των συμπτωμάτων ή, εξίσου σημαντικό, να καθυστερήσει τη διάγνωση μιας διαφορετικής πάθησης που προκαλεί παρόμοια εικόνα.
Γιατί πολλοί ασθενείς καθυστερούν την εξέταση
Η περιοχή του πρωκτού εξακολουθεί να αποτελεί θέμα που αρκετοί δυσκολεύονται να συζητήσουν ακόμη και με τον γιατρό τους. Έτσι, συμπτώματα όπως αίμα μετά την αφόδευση, κνησμός, διόγκωση ή αίσθημα βάρους μπορεί να παραμένουν χωρίς διερεύνηση για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Άλλοι ασθενείς καταφεύγουν επανειλημμένα σε αλοιφές ή υπόθετα, θεωρώντας ότι κάθε σύμπτωμα στην περιοχή οφείλεται σε αιμορροΐδες.
Η προσωρινή ανακούφιση, όμως, δεν επιβεβαιώνει τη διάγνωση και δεν αντιμετωπίζει απαραίτητα το υποκείμενο πρόβλημα.
Ποια συμπτώματα προκαλούν οι αιμορροΐδες
Η συμπτωματική αιμορροϊδοπάθεια μπορεί να εμφανιστεί με διαφορετικό τρόπο ανάλογα με τον τύπο και το στάδιό της.
Συχνά συμπτώματα είναι:
- φωτεινό κόκκινο αίμα κατά την αφόδευση,
- κνησμός ή ερεθισμός,
- αίσθημα πίεσης στην περιοχή,
- πρόπτωση αιμορροϊδικού ιστού,
- έκκριση βλέννας,
- δυσκολία στην υγιεινή της περιοχής.
Ο έντονος πόνος δεν αποτελεί πάντα χαρακτηριστικό των εσωτερικών αιμορροΐδων. Όταν εμφανίζεται ξαφνικά, μπορεί να σχετίζεται, μεταξύ άλλων, με θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας ή με διαφορετική πρωκτολογική πάθηση.
Τι μπορεί να συμβεί όταν η διάγνωση καθυστερεί
Σε ορισμένους ασθενείς, οι αιμορροΐδες παραμένουν σχετικά σταθερές για μεγάλο διάστημα. Σε άλλους, η συνεχιζόμενη δυσκοιλιότητα, η έντονη πίεση κατά την αφόδευση και άλλοι επιβαρυντικοί παράγοντες μπορούν να οδηγήσουν σε μεγαλύτερη πρόπτωση και συχνότερα συμπτώματα.
Η πορεία της πάθησης δεν είναι ίδια για όλους. Για τον λόγο αυτό, η κατανόηση των σταδίων αιμορροΐδων και επιπλοκών έχει σημασία, ιδιαίτερα όταν υπάρχει επαναλαμβανόμενη πρόπτωση ή αιμορραγία.
Η έγκαιρη αξιολόγηση μπορεί επίσης να επιτρέψει την αντιμετώπιση σε στάδιο όπου υπάρχουν περισσότερες συντηρητικές ή λιγότερο επεμβατικές θεραπευτικές επιλογές.
Η αιμορραγία δεν πρέπει να θεωρείται αυτόματα αιμορροΐδες
Ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα της αυτοδιάγνωσης είναι ότι η αιμορραγία από το ορθό μπορεί να εμφανιστεί σε πολλές διαφορετικές καταστάσεις.
Ραγάδα πρωκτού, φλεγμονώδεις παθήσεις του εντέρου, πολύποδες και άλλες παθήσεις του παχέος εντέρου μπορούν επίσης να προκαλέσουν αίμα στις κενώσεις.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε μικρή αιμορραγία αποτελεί ένδειξη σοβαρής νόσου. Σημαίνει, όμως, ότι η παρουσία αιμορροΐδων δεν αρκεί από μόνη της για να εξηγήσει οποιοδήποτε επεισόδιο αιμορραγίας.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν η αιμορραγία επιμένει, εμφανίζεται συχνά ή συνοδεύεται από αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου, ανεξήγητη απώλεια βάρους ή άλλα νέα συμπτώματα.
Πώς επηρεάζει η καθυστέρηση τη θεραπεία
Στα αρχικά στάδια, οι αιμορροΐδες μπορούν συχνά να αντιμετωπιστούν με ρύθμιση της δυσκοιλιότητας, περισσότερες φυτικές ίνες και υγρά και αλλαγές στις συνήθειες της αφόδευσης.
Υπάρχουν επίσης θεραπείες που εφαρμόζονται σε επιλεγμένες εσωτερικές αιμορροΐδες χωρίς να απαιτείται κλασική χειρουργική επέμβαση.
Σε προχωρημένη πρόπτωση, όμως, τα συντηρητικά μέτρα μπορεί να μειώνουν τα συμπτώματα χωρίς να διορθώνουν το ανατομικό πρόβλημα. Σε αυτές τις περιπτώσεις εξετάζονται διαφορετικές επεμβατικές ή χειρουργικές επιλογές, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά της νόσου.
Η καθυστέρηση επομένως μπορεί να μεταβάλει το εύρος των διαθέσιμων θεραπευτικών επιλογών, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάθε ασθενής με μακροχρόνια αιμορροΐδες θα χρειαστεί χειρουργείο.
Γιατί έχει σημασία η σωστή διάγνωση
Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό, στα συμπτώματα και στην εξέταση της περιοχής. Ανάλογα με την ηλικία και τα ευρήματα, μπορεί να χρειαστεί επιπλέον έλεγχος.
Ο Δρ. Αναστάσιος Ξιάρχος επισημαίνει ότι ένα βασικό πρόβλημα στην καθημερινή κλινική πράξη είναι η τάση των ασθενών να χαρακτηρίζουν μόνοι τους οποιοδήποτε πρωκτολογικό σύμπτωμα ως «αιμορροΐδες». Η ακριβής διάγνωση είναι αυτή που καθορίζει αν απαιτείται απλή συντηρητική αντιμετώπιση ή διαφορετική θεραπευτική προσέγγιση.
Το ίδιο ισχύει και όταν τα συμπτώματα αλλάζουν. Ένας ασθενής που έχει διαγνωσμένες αιμορροΐδες μπορεί στο μέλλον να εμφανίσει ένα νέο πρόβλημα που δεν σχετίζεται με αυτές.
Πότε η αναβολή παύει να είναι αθώα
Οι αιμορροΐδες είναι συνήθως καλοήθης πάθηση, επομένως η καθυστέρηση μερικών ημερών δεν αποτελεί στις περισσότερες περιπτώσεις επείγον πρόβλημα. Διαφορετική σημασία έχει όμως η επαναλαμβανόμενη αναβολή για μήνες ή χρόνια, ιδιαίτερα όταν υπάρχει επίμονη αιμορραγία, σημαντική πρόπτωση ή αλλαγή στη μορφή των συμπτωμάτων.
Το βασικό ζήτημα δεν είναι μόνο η πιθανότητα εξέλιξης της αιμορροϊδοπάθειας. Είναι και η βεβαιότητα ότι τα συμπτώματα αποδίδονται στη σωστή αιτία.
Η έγκαιρη διάγνωση επιτρέπει να διαχωριστεί μια συνηθισμένη αιμορροϊδοπάθεια από άλλες παθήσεις με παρόμοια συμπτώματα και να επιλεγεί η αντιμετώπιση που αντιστοιχεί στο πραγματικό στάδιο και στην κλινική εικόνα του ασθενούς.
ΞΕΝΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ